izarrak

=IZARRAK= Izarrak unibertsoan dauden gas multzo handiak dira. Gas multzo hauek oso beroak daude eta milaka milioi urte iraun dezake izar batek unibertsoan.


 * -Izarraren zatiak :** gure planetatik izar batera joango bagina, izarraren kanpoaldetik barnera hiru zati aurkituko genituzke, orden honetan: fotosfera, kromosfera eta koroa.
 * **Fotosfera:** izarraren kanpoaldean dagoen geruza da. Fotosfera da izarreko hiru zatietatik hotzena, baina hau naiz eta honela izan, milaka gradutara dago geruza hau.
 * **Kromosfera:** fotosferaren azpian eta koroaren gainean dagoen geruza da. Geruza hau fotosfera baino pixkat beroago dago.
 * **Koroa:** fotosferaren azpian dagoen geruza da eta izarreko zatirik beroena da, gutxienez milioi gradu egoten dira koroan.


 * - Izarren konposaketa kimikoa:** izarrak gasez osatuak daude. Nagusienak bi hauek dira, hidrogenoa eta helioa. Hidrogenoa, %70a da, eta berriz helioa,%28a. Gelditzen den %2 elementu pisutsuagoak dira.

distira.
 * -Izarraren ezaugarriak:** izarraren 3 ezaugarririk garrantzitsuenak hurrengo hauek dira: kolorea, tenperatura eta
 * **Kolorea:** begi bistaz begiratu ezkero, izar guztiak txuriak direla dirudite, baina ez da horrela, kolore askotaoak izan daitezke: urdinak, txuriak, horiak, laranjak, eta gorriak. Adibidez gure izarra, Eguzkia, izar laranja da.


 * **Tenperatura:** izarrak izugarrizko tenperatura izatera irits daitezke. Batzuk besteak baino hotzago edo beroago daude. Hau izarraren kolorea eta adinarekin zerikustekoa dauka. Adibidez: izar urdinak izar gazteenak dira eta 50.000 gradu zentigraduko tenperatura izaten dutegutxi gora behera, eta gorriak izar zaharrenak dira eta gutxi gora behera 3500 gradu zentigraduko tenperatura daukate.

Baldintza hauek betetzen badira, ondoren molekula-hodeia gero eta gehiago elkartzen doa eta gero pixkanaka pixkanaka, hodeia handitzen doa. Gero gorputz trinko batzuk eratzen doazte, eta horrela jarraitzen du izar bat sortu arte.
 * **Disdira:** izar batek disdira handia dauka, baina izar guztiek ez daukate disdira kantitate berbera, izar batzuk besteak baino disdira handiagoa daukate. Adibidez izarra hurbil badago, eta handia bada dizdira asko izango du eta berriz txikia bada, eta hurrun badago dizdira txikia izango du.
 * -Izarraren sorrera:** izarraren sorrera oso konplexua da. Molekula-hodei batetan du jatorria izar batek. Molekula-hodei bat sortzeko baldintza baldintza berezi batzuk egon behar dira, adibidez: grabitate ezegonkortasuna egon behar da, izarra sortu behar den lekuan dentsitate behar adin handia egon behar da...


 * -Bibliografia:** Jacinthe Elie, 2002, wikipedia enziklopedia, http://eu.wikipedia.org/wiki/Izar.


 * -Izarreren sorrera:** izarraren sorrera oso konplexua da. Molekula-hodei batean du jatorria izar batek. Molekula-hodei bat sortzeko baldintza batzuk egon behar dira.